Sterydy do nosa: Nasometin, Pronasal czy Momester Nasal – który wybrać?

Jak działają sterydy donosowe?

Glikokortykosteroidy donosowe, nazywane potocznie sterydami do nosa, zmniejszają stan zapalny błony śluzowej. Dzięki temu łagodzą obrzęk, uczucie zatkania nosa, kichanie, świąd i wodnistą wydzielinę.

Nie działają jednak tak jak krople obkurczające nos: nie udrażniają nosa natychmiast. Można je porównać do stopniowego wyciszania alarmu zapalnego. Aby uzyskać pełny efekt, trzeba stosować je regularnie, a nie tylko w dniu, w którym objawy są szczególnie dokuczliwe.

U części osób stosujących Nasometin Control poprawa pojawia się w ciągu 12 godzin, ale pełne działanie może wymagać kilku dni. Jeśli po pierwszej dawce nos nadal jest zatkany, nie oznacza to jeszcze, że leczenie nie działa [1, 2].

Kiedy warto je stosować?

Najczęstszym wskazaniem jest alergiczny nieżyt nosa: sezonowy, związany np. z pyleniem roślin, albo całoroczny, wywoływany m.in. przez roztocza. Sterydy donosowe bywają też częścią leczenia przewlekłego zapalenia zatok lub polipów nosa, ale w tych sytuacjach sposób leczenia powinien ustalić lekarz.

Nie każdy katar jest alergią. Jeśli objawy pojawiły się pierwszy raz, towarzyszy im gorączka lub nie masz pewności co do ich przyczyny, nie zakładaj samodzielnie, że potrzebujesz sterydu. Nie jest on lekiem, który rutynowo stosuje się na zwykłe przeziębienie.

Nasometin, Pronasal czy Momester Nasal – czym się różnią?

Przy wyborze zwróć uwagę na pełną nazwę produktu: wersja z dopiskiem „Control” może mieć inne zasady dostępności i wskazania niż lek na receptę o podobnej nazwie.

Preparat	Substancja czynna	Najważniejsze informacje
Nasometin Control	Mometazon, 50 µg w dawce	Bez recepty; dla dorosłych z sezonowym alergicznym nieżytem nosa zdiagnozowanym przez lekarza [1].
Pronasal Control	Mometazon, 50 µg w dawce	Bez recepty; stosowany u dorosłych w sezonowym alergicznym nieżycie nosa [5].
Momester Nasal	Mometazon, 50 µg w dawce	Bez recepty; dla dorosłych z rozpoznanym sezonowym lub całorocznym alergicznym nieżytem nosa [3, 6].
OtriAllergy Control	Flutykazon, 50 µg w dawce	Bez recepty; zawiera inny steryd donosowy. Przed użyciem sprawdź wskazania i dawkowanie w ulotce.

Preparaty z mometazonem podają tę samą ilość substancji czynnej w jednym rozpyleniu. Nie znaczy to jednak, że można je wybierać wyłącznie po cenie: sprawdź wskazanie, wiek pacjenta, zalecany czas stosowania i ulotkę konkretnego opakowania. Różnice mogą dotyczyć także substancji pomocniczych i liczby dawek.

Flutykazon nie jest automatycznie „najsilniejszym” ani najlepszym wyborem dla każdego. Jeśli właściwie stosowany lek nie pomaga, warto wraz z lekarzem sprawdzić rozpoznanie i technikę aplikacji, zamiast samodzielnie zwiększać dawkę.

Jak stosować lek i jak długo czekać na poprawę?

W przypadku Nasometin Control i Momester Nasal u dorosłych zwykle zaczyna się od dwóch rozpyleń do każdego otworu nosowego raz na dobę. Po opanowaniu objawów dawkę można zmniejszyć do jednego rozpylenia do każdego otworu nosowego raz na dobę [1, 3]. Nie zwiększaj dawki ponad zalecenia ulotki bez porozumienia z lekarzem.

Lek stosuj codziennie o podobnej porze. Rano czy wieczorem? Najważniejsze, aby wybrać porę, o której łatwo pamiętać. Posiłki nie mają znaczenia dla podania donosowego.

Kiedy skontaktować się z lekarzem? Zalecenia zależą od preparatu. W charakterystyce Nasometin Control wskazano kontakt z lekarzem, jeśli poprawa po maksymalnie 14 dniach jest niewystarczająca; dla Momester Nasal – jeśli poprawa nie nastąpi w ciągu 7 dni [1, 3]. W obu tych dokumentach podano, by nie stosować leku dłużej niż 3 miesiące bez konsultacji. Sprawdź jednak ulotkę swojego opakowania, ponieważ informacje w różnych materiałach mogą się różnić.

Jeśli pominiesz dawkę, zastosuj ją, gdy sobie przypomnisz. Jeżeli zbliża się pora następnej, pomiń zapomnianą i wróć do zwykłego schematu. Nie stosuj dawki podwójnej.

Jak prawidłowo rozpylać lek?

Technika ma znaczenie: pomaga dostarczyć lek do błony śluzowej i ograniczyć podrażnienie przegrody nosa.

1. Delikatnie wydmuchaj nos i wstrząśnij butelką, jeśli zaleca to ulotka.
2. Stań lub usiądź, trzymając głowę prosto albo lekko pochyloną do przodu.
3. Zamknij palcem jeden otwór nosa. Końcówkę aplikatora włóż płytko do drugiego i skieruj na zewnątrz, w stronę ucha, z dala od przegrody nosowej.
4. Rozpyl lek podczas delikatnego wdechu. Nie wciągaj powietrza gwałtownie – aerozol ma pozostać w nosie, a nie spłynąć do gardła.
5. Powtórz czynności w drugim otworze nosa. Po użyciu oczyść końcówkę zgodnie z ulotką.

Nie trzeba kłaść się ani odchylać głowy maksymalnie do tyłu. Instrukcje przygotowania pompki różnią się między produktami. W przypadku Nasometin Control przed pierwszym użyciem zaleca się 10 rozpyleń próbnych, a po przerwie wynoszącej co najmniej 14 dni – dwa rozpylenia do uzyskania jednorodnej mgiełki [1].

Działania niepożądane i pielęgnacja nosa

Najczęstsze problemy są miejscowe: niewielkie krwawienie z nosa, pieczenie, suchość lub podrażnienie. Może też wystąpić ból głowy albo gardła [1, 2]. Skierowanie końcówki od przegrody nosa zmniejsza ryzyko jej podrażniania.

Przy suchości można zapytać farmaceutę o odpowiedni preparat nawilżający, np. roztwór soli do nosa. Nie zastępuje on leku przeciwzapalnego. Jeśli krwawienia się powtarzają, są nasilone lub pojawiają się bolesne owrzodzenia, skontaktuj się z lekarzem.

Sterydy donosowe działają głównie miejscowo, a ich wchłanianie do krwi jest niewielkie. Nie oznacza to jednak zerowego ryzyka działań ogólnoustrojowych, szczególnie przy dużych dawkach, długim leczeniu lub jednoczesnym stosowaniu innych sterydów.

Pilnej pomocy wymaga duszność lub obrzęk twarzy i gardła. Nowe zaburzenia widzenia również wymagają kontaktu z lekarzem.

Kto powinien zachować ostrożność?

Nie stosuj Nasometin Control ani Momester Nasal, jeśli masz uczulenie na składnik leku, nieleczone miejscowe zakażenie błony śluzowej nosa albo niedawno doszło do urazu lub operacji nosa – do czasu zagojenia ran [1, 3].

Przed rozpoczęciem leczenia porozmawiaj z lekarzem, jeśli masz uszkodzoną przegrodę nosa, jaskrę, zaćmę lub inne choroby oczu, jesteś w ciąży albo karmisz piersią. Poinformuj też o wszystkich stosowanych lekach, zwłaszcza innych sterydach oraz lekach takich jak rytonawir lub kobicystat, które mogą zwiększać ryzyko działań niepożądanych sterydu.

Opisane preparaty bez recepty są przeznaczone dla dorosłych. Dziecku nie podawaj ich na własną rękę, nawet jeśli zawierają tę samą substancję co lek przepisywany młodszym pacjentom. Lekarz dobierze odpowiedni preparat i dawkę.

Przechowywanie

Przechowuj aerozol zgodnie z ulotką, poza zasięgiem dzieci. Zapisanie daty pierwszego użycia na opakowaniu ułatwia kontrolę jego przydatności. Na przykład Nasometin Control należy usunąć po wykorzystaniu wszystkich dawek lub w ciągu dwóch miesięcy od pierwszego użycia [1].

Najważniejsze zasady

• Wybieraj preparat według rozpoznania i wskazań w ulotce, a nie tylko podobnej nazwy.
• Stosuj go regularnie i nie oczekuj natychmiastowego udrożnienia nosa.
• Kieruj rozpylacz z dala od przegrody nosowej.
• Jeśli poprawa nie następuje w czasie wskazanym w ulotce albo objawy się nasilają, skontaktuj się z lekarzem.

Źródła

1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasometin Control.
2. Nasometin Control – dawkowanie i działania niepożądane, Mediately.
3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Momester Nasal.
4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Momester Nasal – sposób podawania.
5. Pronasal Control – informacje o produkcie, leki.pl.
6. Momester Nasal – wskazania i dawkowanie, leki.pl.